Wraz z końcem wakacyjnej przerwy wracają tematy, które w ostatnich miesiącach budziły najwięcej emocji w środowisku energetycznym. Jednym z nich było lipcowe posiedzenie Zespołu Trójstronnego ds. Branży Energetycznej, podczas którego dyskutowano zarówno o kierunkach transformacji sektora, jak i o problemach związanych z wdrażaniem ustawy o osłonach socjalnych dla pracowników.
Najważniejszym punktem obrad była sytuacja polskiej energetyki i brak jednoznacznych decyzji rządu dotyczących dalszego przebiegu transformacji sektora. Jak podkreślali przedstawiciele strony społecznej, nadal nie ma całościowego planu dla aktywów wytwórczych opartych na paliwach stałych.
Szczególne zainteresowanie wzbudziła prezentacja przedstawicieli Polskich Sieci Elektroenergetycznych. Jeszcze rok wcześniej analizy PSE wskazywały na konieczność utrzymania wszystkich dostępnych źródeł wytwórczych co najmniej do końca 2028 roku, aby zapewnić bezpieczeństwo krajowego systemu elektroenergetycznego. Tymczasem podczas lipcowego posiedzenia przedstawiono nowe analizy, z których wynika, że bezpieczeństwo dostaw energii ma zostać zagwarantowane dzięki mocom zakontraktowanym na rynku mocy, w tym również magazynom energii.
– Wychodzi na to, że bezpieczeństwo systemu ma opierać się również na instalacjach, które dopiero mają powstać. To budzi nasze zdziwienie i poważne wątpliwości – relacjonuje przewodniczący OZZZPRC Krzysztof Kisielewski.
Przedstawiciele strony społecznej zwracali uwagę, że część bloków energetycznych została już wyłączona, a kolejne mają zostać wygaszone jeszcze w tym roku. W ich ocenie rodzi to pytania o spójność pomiędzy wcześniejszymi prognozami dotyczącymi bezpieczeństwa energetycznego a faktycznymi decyzjami podejmowanymi przez przedsiębiorstwa energetyczne.
– Trudno budować poczucie bezpieczeństwa energetycznego państwa w oparciu o instalacje, które istnieją dziś głównie na papierze. Tak radykalna zmiana podejścia wymaga jasnego uzasadnienia i odpowiedzialnych decyzji po stronie państwa – podkreśla Kisielewski.
Drugim ważnym tematem była ustawa o osłonach socjalnych dla pracowników sektora energetycznego. Mimo obowiązywania przepisów nadal występują problemy interpretacyjne, zwłaszcza w kontaktach z Zakładem Ubezpieczeń Społecznych. W efekcie część pracowników nie może sprawnie korzystać z przewidzianych w ustawie uprawnień, takich jak urlopy energetyczne czy górnicze.
Pozytywną informacją jest natomiast formalne powołanie przez ministra zespołu monitorującego wdrażanie zapisów ustawy. Jego zadaniem będzie identyfikowanie problemów interpretacyjnych oraz wskazywanie rozwiązań umożliwiających sprawniejsze stosowanie nowych regulacji.
– Problemów jest nadal wiele, ale pojawiło się światełko w tunelu. Powołany został zespół, który ma usuwać bariery i monitorować funkcjonowanie ustawy w praktyce – mówi szef OZZZPRC.
Zdaniem przedstawicieli Zrzeszenia coraz wyraźniej widać, że ciężar transformacji energetycznej spoczywa dziś przede wszystkim na spółkach sektora energetycznego. – Grupy energetyczne zostały postawione w sytuacji, w której same muszą godzić bezpieczeństwo energetyczne kraju z realiami ekonomicznymi. Potrzebne są nie tylko środki finansowe, ale także jasne decyzje i odpowiedzialne wsparcie ze strony państwa – mówią nasi przedstawiciele.
